Powrót
Testy UDT

Opracowania · Praktyka

Wersja beta

Maszyny do rozkładania mieszanek betonowych klasa II

Oficjalne punkty egzaminu praktycznego - krótkie wyjaśnienia i pełne opracowania krok po kroku.

Obsługa codzienna(20)

Proszę omówić obsługę akumulatora elektrycznego w maszynie, na której jest przeprowadzany egzamin w ramach obsługi technicznej codziennej.

W skrócie

Codzienna kontrola obejmuje zamocowanie, obudowę, przewody i zaciski akumulatora; zakres kontroli elektrolitu zależy od konstrukcji.

Pełne opracowanie

Po zatrzymaniu maszyny i wyłączeniu odbiorników odszukuje się akumulator oraz oznaczenie jego typu. Oględziny ujawniają pęknięcia obudowy, ślady wycieku, luźne mocowanie, korozję zacisków i uszkodzenia izolacji. Narzędzi ani metalowych przedmiotów nie odkłada się na akumulatorze.

W akumulatorze z dostępnymi celami poziom elektrolitu można kontrolować tylko w zakresie dopuszczonym dla operatora. Zamkniętego akumulatora bezobsługowego nie otwiera się. Czyszczenie lub odłączanie wymaga odizolowania instalacji w kolejności właściwej dla maszyny; codzienna kontrola nie oznacza obowiązku odpinania klem. Uszkodzenie, wyciek lub przegrzewanie wymaga zgłoszenia przed użyciem.

Przebieg czynności

  1. Wyłączyć maszynę i odbiorniki, rozpoznać typ akumulatora oraz wymagane środki ochrony.
  2. Sprawdzić obudowę, uchwyt, przewody i połączenia bez zwierania biegunów.
  3. Odczytać wskaźnik stanu, jeżeli występuje; poziom elektrolitu kontrolować wyłącznie w konstrukcji, która to dopuszcza.
  4. Zamknąć osłonę, zgłosić niesprawność; czynności czyszczenia wykonywać po przewidzianym odłączeniu.

Dla konkretnego urządzenia

Typ akumulatora, dopuszczone czynności, sposób odłączania instalacji i ewentualne wymagania kontroli elektrolitu.

Warto pamiętać

  • Rozpoznanie konstrukcji akumulatora
  • Brak zwarć i nieuprawnionego otwierania

Proszę omówić w jaki sposób należy sprawdzić poziom oleju hydraulicznego w układzie roboczym oraz jak ten olej uzupełnić.

W skrócie

Poziom oleju hydraulicznego odczytuje się w określonym położeniu osprzętu i temperaturze; uzupełnienie wymaga czystego wlewu oraz właściwego oleju.

Schemat poglądowyOdczyt poziomu między MIN i MAX

Przykładowe oznaczenia zakresu na wskaźniku. Położenie maszyny, temperatura i ustawienie osprzętu podczas odczytu zależą od instrukcji. Poziom powyżej MAX również wymaga oceny.

Pełne opracowanie

Najpierw ustala się położenie roboczych elementów do pomiaru. Zmiana wysunięcia siłowników przenosi olej między zbiornikiem a obwodami, dlatego przypadkowe ustawienie może dać błędny odczyt. Maszynę zabezpiecza się przed ruchem, a odczyt ze wziernika lub miarki porównuje z zakresem dla wymaganej temperatury.

Przed otwarciem zbiornika należy spełnić warunki redukcji ciśnienia określone dla tego zbiornika. Okolicę wlewu i sprzęt do dolewania oczyszcza się; olej o właściwej specyfikacji dodaje się niewielkimi porcjami, ponawiając odczyt. Zamknięcie wlewu oraz kontrola wycieków kończą czynność. Nawracający ubytek wymaga ustalenia przyczyny.

Przebieg czynności

  1. Ustawić maszynę na odpowiednim podłożu, zabezpieczyć ją i ustawić siłowniki do pomiaru.
  2. Zlokalizować wskaźnik zbiornika i odczytać poziom w wymaganych warunkach.
  3. W razie niedoboru przygotować właściwy olej oraz czysty wlew; bezpiecznie usunąć ciśnienie wymagane do otwarcia.
  4. Dolać do właściwego zakresu, zamknąć wlew i ocenić szczelność.

Dla konkretnego urządzenia

Pozycje siłowników, temperatura pomiaru, znaki poziomu, sposób odpowietrzenia zbiornika i specyfikacja oleju.

Warto pamiętać

  • Warunki odczytu poziomu
  • Czystość i zgodność dolewanego oleju

Proszę omówić, jak sprawdzić poziom płynu chłodniczego i jak go prawidłowo uzupełnić. W przypadku maszyn chłodzonych powietrzem proszę omówić czynności obsługi technicznej codziennej tego systemu.

W skrócie

Układ chłodzenia cieczą kontroluje się po ostygnięciu; przy chłodzeniu powietrzem ocenia się drożność przepływu oraz stan osłon i wentylatora.

Schemat poglądowyOdczyt poziomu między MIN i MAX

Przykładowe oznaczenia zakresu na wskaźniku. Położenie maszyny, temperatura i ustawienie osprzętu podczas odczytu zależą od instrukcji. Poziom powyżej MAX również wymaga oceny.

Pełne opracowanie

W układzie cieczowym rozpoznaje się zbiornik wyrównawczy, przewody, chłodnicę i wskaźnik poziomu. Na zimnym układzie sprawdza się poziom, ślady nieszczelności oraz zabrudzenie powierzchni chłodnicy. Gorącego korka ciśnieniowego nie otwiera się. Uzupełnienie wykonuje się właściwym płynem do wskazanego zakresu; nie miesza się przypadkowych płynów.

W silniku chłodzonym powietrzem nie szuka się nieistniejącego zbiornika płynu. Przy wyłączonym napędzie sprawdza się wloty, żebra, kierownice powietrza, wentylator i jego napęd, jeśli jest dostępny do kontroli operatora. Oczyszczenie ma przywrócić przepływ bez uszkodzenia powierzchni. Brak osłony lub wyciek oznacza usterkę, a nie powód do samego dolania.

Przebieg czynności

  1. Rozpoznać rodzaj chłodzenia i odczekać do warunków bezpiecznej obsługi.
  2. Dla cieczy: odczytać poziom, obejrzeć przewody i chłodnicę; dla powietrza: sprawdzić wloty, żebra i osłony.
  3. W razie potrzeby uzupełnić właściwy płyn na zimno albo oczyścić elementy powietrzne dozwoloną metodą.
  4. Przywrócić pokrywy, ocenić szczelność i zgłosić brak poprawy lub uszkodzenia.

Dla konkretnego urządzenia

Rodzaj chłodzenia, specyfikacja i zakres poziomu płynu, dopuszczona metoda czyszczenia, warunki kontroli napędu wentylatora.

Warto pamiętać

  • Rozróżnienie chłodzenia cieczą i powietrzem
  • Gorący korek pozostaje zamknięty

Proszę sprawdzić poziom oleju w misce olejowej silnika oraz wskazać, w jaki sposób uzupełnia się ten olej.

W skrócie

Olej silnikowy sprawdza się po ustabilizowaniu poziomu i uzupełnia właściwym produktem, bez przekraczania górnego oznaczenia.

Schemat poglądowyOdczyt poziomu między MIN i MAX

Przykładowe oznaczenia zakresu na wskaźniku. Położenie maszyny, temperatura i ustawienie osprzętu podczas odczytu zależą od instrukcji. Poziom powyżej MAX również wymaga oceny.

Pełne opracowanie

Maszyna stoi w położeniu pomiarowym, silnik jest zatrzymany przez czas podany dla pomiaru. Przy miarce bagnetowej wyjmuje się ją, wyciera czystym materiałem, wkłada do położenia pomiarowego i ponownie odczytuje. Wskaźnik elektroniczny wymaga spełnienia jego warunków pomiaru. Kontroluje się również ślady wycieków i nietypowy wygląd oleju.

Jeżeli poziom jest za niski, rozpoznaje się wlew oleju silnika, oczyszcza jego otoczenie i dolewa właściwy olej małymi porcjami. Po odczekaniu poziom odczytuje się ponownie. Pojemność całego układu nie oznacza ilości do dolania. Nadmiar, szybki ubytek lub podejrzenie domieszki paliwa bądź płynu chłodniczego wymaga wyjaśnienia.

Przebieg czynności

  1. Zatrzymać silnik i odczekać wymagany czas na ustalenie poziomu.
  2. Wskazać miarkę lub wskaźnik elektroniczny i wykonać pełny odczyt.
  3. Porównać wynik z dopuszczonym zakresem oraz obejrzeć silnik pod kątem wycieków.
  4. W razie potrzeby dolać właściwy olej przez czysty wlew, ponownie zmierzyć i zamknąć wlew.

Dla konkretnego urządzenia

Sposób pomiaru, czas po zatrzymaniu, położenie miarki i specyfikacja oleju.

Warto pamiętać

  • Pomiar po ustaleniu poziomu
  • Pojemność układu nie jest dolewką

Proszę omówić postępowanie operatora maszyny, jeżeli zaświeci się kontrolka zanieczyszczonego filtra powietrza.

W skrócie

Wskaźnik niedrożności filtra wymaga zatrzymania pracy w bezpieczny sposób, rozpoznania przyczyny i obsługi właściwego wkładu.

Pełne opracowanie

Kontrolkę rozpoznaje się według symbolu i komunikatu; alarm filtra powietrza nie jest kontrolką ciśnienia oleju. Po bezpiecznym zatrzymaniu identyfikuje się obudowę filtra, wlot i przewody dolotowe. Oględziny obejmują zablokowany wlot, nieszczelności i zamocowanie obudowy.

Przed otwarciem obudowy usuwa się zabrudzenia z jej otoczenia. Wkład obsługuje się zgodnie z jego konstrukcją: wymienia lub czyści tylko dozwoloną metodą. Nie podaje się jednego ciśnienia przedmuchiwania dla wszystkich filtrów. Po prawidłowym montażu uszczelek i zamknięciu obudowy kasuje się wskaźnik, jeżeli wymaga tego konstrukcja, i sprawdza ustąpienie alarmu. Powracający alarm wymaga diagnostyki.

Przebieg czynności

  1. Odczytać symbol alarmu i bezpiecznie przerwać obciążanie silnika.
  2. Wyłączyć napęd, wskazać filtr i obejrzeć dolot.
  3. Oczyścić zewnętrzne otoczenie obudowy, skontrolować lub wymienić wkład w dopuszczonym zakresie.
  4. Zamontować szczelnie elementy, wykonać wymagany reset i ocenić wynik próby.

Dla konkretnego urządzenia

Rodzaj wkładu, dopuszczenie czyszczenia, sposób resetowania wskaźnika i warunki sprawdzania alarmu.

Warto pamiętać

  • Rozpoznanie kontrolki
  • Ocena skutku obsługi

Proszę omówić obsługę techniczną codzienną silnika przed pracą na dwóch dowolnie wybranych układach.

W skrócie

Przykładowy przegląd dwóch układów silnika obejmuje smarowanie oraz chłodzenie, z oceną poziomów, szczelności i drożności.

Pełne opracowanie

W układzie smarowania wskazuje się miarkę, wlew i filtr, sprawdza poziom w wymaganym położeniu oraz szuka śladów wycieków. Niedobór uzupełnia się właściwym olejem, a nie pełną pojemnością układu. Nienormalny wzrost poziomu również wymaga wyjaśnienia.

W układzie chłodzenia cieczą na ostygniętej maszynie sprawdza się poziom, przewody, chłodnicę i napęd wentylatora. W chłodzeniu powietrzem kontroluje się wloty, żebra i kierownice powietrza. Po czynnościach przywraca się osłony; po uruchomieniu z bezpiecznego stanowiska obserwuje kontrolki, bez dotykania elementów w ruchu.

Przebieg czynności

  1. Wskazać dwa wybrane układy: smarowanie i chłodzenie, oraz ich główne elementy.
  2. Zmierzyć olej w wymaganych warunkach i ocenić szczelność układu smarowania.
  3. Sprawdzić płyn na zimno albo drożność chłodzenia powietrznego i kompletność osłon.
  4. Uzupełnić dozwolone materiały, zamknąć osłony, zgłosić usterki i ocenić sygnalizację podczas dopuszczonej próby.

Dla konkretnego urządzenia

Wariant silnika i chłodzenia, specyfikacje płynów, poziomy i warunki pomiarów.

Warto pamiętać

  • Dwa rozpoznane układy
  • Poziomy oraz stan elementów

Proszę omówić obsługę codzienną układu hydraulicznego przed pracą.

W skrócie

Codzienna kontrola hydrauliki łączy sprawdzenie oleju, przewodów, siłowników i chłodnicy z bezpieczną oceną działania.

Schemat poglądowyMiejsca oględzin przewodu hydraulicznego

Oględziny obejmują powłokę, złącza i prowadzenie przewodu. Przetarcia, wybrzuszenia i ślady wycieku wymagają oceny. Wycieku pod ciśnieniem nie szuka się dłonią.

Pełne opracowanie

Przy zatrzymanym napędzie i zabezpieczonych elementach roboczych ocenia się zbiornik, połączenia, przewody, tłoczyska i zamocowania. Przetarcia, pęcherze przewodów, nieszczelne złącza, uszkodzone tłoczyska oraz zabrudzona chłodnica wymagają uwagi. Strugi oleju nie szuka się dłonią.

Poziom oleju kontroluje się w określonej konfiguracji maszyny. Jeżeli oględziny są prawidłowe, dozwoloną próbę funkcji wykonuje się z miejsca operatora w pustej strefie pracy, obserwując płynność ruchu, wskazania i nowe wycieki. Nie otwiera się przewodów pod ciśnieniem ani nie reguluje zaworów bezpieczeństwa w ramach codziennych oględzin.

Przebieg czynności

  1. Opuścić lub podeprzeć elementy w pozycji obsługowej i zabezpieczyć maszynę.
  2. Obejrzeć przewody, złącza, siłowniki, zbiornik i chłodnicę.
  3. Sprawdzić poziom oleju oraz wymagane wskaźniki obsługowe.
  4. Przy braku usterek wykonać dopuszczoną próbę funkcji z bezpiecznego stanowiska i ocenić wynik.

Dla konkretnego urządzenia

Położenie osprzętu do kontroli, wymagania redukcji ciśnienia, zakres próby i dopuszczalne wskazania.

Warto pamiętać

  • Kontrola całego obwodu
  • Bez kontaktu ze strugą pod ciśnieniem

Proszę wskazać umiejscowienie wskaźników płynów eksploatacyjnych występujących w maszynie, na której jest przeprowadzany egzamin.

W skrócie

Należy wskazać rzeczywiste wskaźniki płynów i rozróżnić pomiar poziomu od sygnalizacji ciśnienia lub temperatury.

Schemat poglądowyOdczyt poziomu między MIN i MAX

Przykładowe oznaczenia zakresu na wskaźniku. Położenie maszyny, temperatura i ustawienie osprzętu podczas odczytu zależą od instrukcji. Poziom powyżej MAX również wymaga oceny.

Pełne opracowanie

Zestaw wskaźników ustala się dla wyposażenia maszyny. Na pulpicie może być poziom paliwa, a na zbiornikach lub silniku wzierniki, miarki albo zbiorniki z oznaczeniami dla oleju silnikowego, hydraulicznego, przekładniowego, płynu chłodniczego i wody technologicznej, jeżeli występują.

Dla każdego wskazania określa się mierzony płyn oraz warunki odczytu: położenie osprzętu, temperaturę i stan napędu. Lampka ciśnienia oleju nie zastępuje miarki poziomu. Wskazanie elementu nie wymaga otwierania gorącego zbiornika ani usuwania osłon przy pracującym napędzie.

Przebieg czynności

  1. Odszukać schemat wskaźników i zbiorników w instrukcji konkretnego egzemplarza.
  2. Wskazać na maszynie wskaźnik paliwa i dostępne wskaźniki olejów, chłodziwa oraz cieczy technologicznych.
  3. Przyporządkować każdemu mierzony parametr i poprawne warunki odczytu.
  4. Odczytać bezpiecznie dostępne wskazania, a nieprawidłowości zgłosić.

Dla konkretnego urządzenia

Lista zainstalowanych zbiorników i wskaźników oraz warunki każdego pomiaru.

Warto pamiętać

  • Rozpoznanie mierzonego parametru
  • Rzeczywiste wyposażenie maszyny

Proszę omówić przygotowanie maszyny lub urządzenia do transportu na innym środku transportu.

W skrócie

Przygotowanie do przewozu obejmuje konfigurację transportową, właściwe podparcie i mocowanie maszyny na dobranym środku transportu.

Pełne opracowanie

Ustala się masę, wymiary transportowe, położenie środka ciężkości oraz wskazane punkty mocowania. Przewoźnik dobiera nośność platformy i sposób zabezpieczenia. Ruchome części składa się i blokuje mechanicznie w pozycjach transportowych, a luźne wyposażenie mocuje lub przewozi osobno.

Załadunek, jeśli jest częścią czynności, wymaga odpowiednich najazdów, przygotowanej trasy i ustalonego kierowania. Na platformie zabezpiecza się postój i używa wyłącznie przewidzianych punktów oraz odpowiednio dobranych mocowań. W zadaniu zakładającym już ustawioną maszynę nie wykonuje się ponownego wjazdu. Kontrola końcowa obejmuje blokady, mocowania, wymiary i brak luźnych przedmiotów.

Przebieg czynności

  1. Odczytać masę, wymiary i schemat pozycji oraz punktów transportowych.
  2. Oczyścić maszynę i złożyć oraz zablokować ruchome elementy.
  3. Jeżeli przewidziano załadunek, uzgodnić go z przewoźnikiem i wykonać dopuszczoną metodą.
  4. Na platformie zabezpieczyć postój, zamocować maszynę i wyposażenie oraz sprawdzić wszystkie blokady.

Dla konkretnego urządzenia

Masa i konfiguracja, kierunek załadunku, blokady transportowe, punkty oraz wymagania mocowania.

Warto pamiętać

  • Pozycja i blokady transportowe
  • Dobór punktów mocowania

Proszę wskazać trzy przykładowe punkty smarne w maszynie lub urządzeniu.

W skrócie

Trzy punkty smarne wskazuje się na schemacie smarowania i odpowiadających mu elementach egzemplarza.

Schemat poglądowyPunkt smarny - przykład smarowniczki

Najpierw identyfikuje się właściwy punkt i czyści jego otoczenie. Rodzaj smaru, dawkę oraz położenie mechanizmu określa instrukcja. Smarowanie wykonuje się przy zabezpieczonej maszynie.

Pełne opracowanie

W instrukcji odszukuje się plan smarowania i wybiera trzy punkty rzeczywiście występujące, na przykład łożyskowanie, sworzeń przegubu i połączenie osprzętu. Każdemu przyporządkowuje się miejsce na maszynie, smar i okres obsługi. Część punktów może mieć doprowadzenie centralne, a część być bezobsługowa.

Wskazanie nie wymaga wtłaczania smaru do dowolnego widocznego otworu. Jeżeli wykonywana jest obsługa, element zabezpiecza się w wymaganej pozycji, oczyszcza smarowniczkę i podaje określoną ilość właściwego smaru. Uszkodzona smarowniczka, brak dopływu lub wyciek wymagają zgłoszenia; nadmiar usuwa się bez kontaktu z ruchem mechanizmu.

Przebieg czynności

  1. Odszukać plan smarowania i wybrać trzy istniejące punkty.
  2. Wskazać je na zabezpieczonej maszynie oraz nazwać smarowany węzeł.
  3. Dla każdego odczytać środek, okres, ilość i warunki dostępu.
  4. Przy wymaganej obsłudze oczyścić punkt, nasmarować dozwoloną metodą i przywrócić ochronę.

Dla konkretnego urządzenia

Trzy lokalizacje ze schematu, rodzaj i ilość smaru, częstotliwość oraz pozycja obsługowa.

Warto pamiętać

  • Plan i rzeczywiste węzły
  • Właściwy środek i warunki dostępu

Proszę sprawdzić działanie oświetlenia maszyny.

W skrócie

Działanie świateł sprawdza się przez kolejno włączane funkcje i bezpośrednią ocenę odpowiednich lamp.

Pełne opracowanie

Na zabezpieczonej maszynie sprawdza się stan kloszy, zamocowań i przewodów. Następnie z pulpitu włącza się dostępne światła robocze, drogowe, obrysowe, kierunkowskazy i ostrzegawcze, jeśli dany egzemplarz je posiada. Kontrolka przełącznika nie wystarcza do potwierdzenia świecenia lampy.

Lampy wymagające dodatkowego sygnału, na przykład hamowania lub cofania, sprawdza się według bezpiecznej procedury z osobą obserwującą poza torem ruchu. Zabrudzenia usuwa się po wyłączeniu, a niesprawności zgłasza. Po próbie przywraca się położenia przełączników właściwe dla postoju.

Przebieg czynności

  1. Zabezpieczyć postój i obejrzeć klosze oraz mocowania.
  2. Rozpoznać przełączniki i kolejno uruchomić zainstalowane funkcje.
  3. Potwierdzić świecenie właściwych lamp; ewentualny obserwator pozostaje poza strefą ruchu.
  4. Wyłączyć światła, zanotować braki i przywrócić stan postoju.

Dla konkretnego urządzenia

Wyposażenie oświetleniowe i bezpieczny sposób sprawdzania lamp zależnych od biegu lub hamowania.

Warto pamiętać

  • Oględziny i próba funkcji
  • Bezpieczne miejsce obserwatora

Proszę sprawdzić stopień zużycia nakładek gąsienic, opisać kiedy i w jaki sposób wykonuje się wymiany. W przypadku podwozi kołowych proszę sprawdzić stan ogumienia z omówieniem stopnia zużycia.

W skrócie

Nakładki lub ogumienie ocenia się pod kątem zużycia, uszkodzeń i zamocowania; wymiana wymaga zabezpieczonej maszyny oraz właściwych części.

Schemat poglądowyElementy podwozia gąsienicowego

Kontrola obejmuje gąsienicę, koła, rolki, połączenia i zabrudzenia. Luz gąsienicy mierzy się metodą i w miejscu wskazanym dla danej maszyny; rysunek nie podaje wartości regulacji.

Pełne opracowanie

Na gąsienicach kontroluje się kompletność nakładek, starcie powierzchni, pęknięcia, wyrwania i mocowania. Dla podwozia kołowego ocenia się bieżnik lub powierzchnię opony pełnej, boki oraz widoczne defekty; w pneumatycznym także ciśnienie. Granice zużycia pochodzą z dokumentacji części i maszyny.

Zużytą nakładkę wymienia się po ustawieniu dostępu i zabezpieczeniu gąsienicy przed ruchem. Demontaż mocowania, dobór nowej części oraz dokręcenie wykonuje się zgodnie z technologią danego podwozia. Nie zmienia się nakładki przy obracającej się gąsienicy. Po montażu ocenia się poprawność osadzenia i wymaganą kontrolę mocowania; uszkodzenie opony kieruje się do odpowiedniego serwisu.

Przebieg czynności

  1. Zabezpieczyć maszynę i obejrzeć wszystkie dostępne nakładki lub opony.
  2. Ocenić ubytki, pęknięcia, stopień starcia i mocowanie.
  3. Porównać wynik z kryteriami wymiany dla danego podwozia.
  4. Omówić lub wykonać dozwoloną wymianę przy unieruchomieniu, z właściwą częścią i wymaganym dokręceniem.

Dla konkretnego urządzenia

Granice zużycia, numer części, pozycja dostępu oraz parametry i kolejność mocowania.

Warto pamiętać

  • Uszkodzenia i granice zużycia
  • Wymiana przy unieruchomieniu

Proszę przeprowadzić kontrolę kompletności obowiązkowego wyposażenia maszyny lub urządzenia pod kątem bezpieczeństwa pracy i obsługi. Kontrola przed podjęciem pracy w ramach obsługi technicznej codziennej.

W skrócie

Wyposażenie ochronne sprawdza się według wykazu maszyny: obecność, stan, dostępność i przewidziane próby.

Pełne opracowanie

Kontrola obejmuje elementy zamontowane w konkretnym urządzeniu: osłony ruchomych części, stopnie i poręcze, zabezpieczenia transportowe, wyłączniki awaryjne, sygnalizację oraz wyposażenie stanowiska. W maszynie samojezdnej dochodzą między innymi dostępne zabezpieczenia operatora, hamulce i elementy zapewniające widoczność.

Każdy element porównuje się z instrukcją i ocenia pod względem mocowania, uszkodzeń oraz działania w dopuszczonej próbie. Nie wszystkie przykłady występują w każdym modelu. Brak wymaganego zabezpieczenia, zablokowany dostęp do STOP albo usunięta osłona oznaczają potrzebę usunięcia nieprawidłowości przed pracą.

Przebieg czynności

  1. Odszukać wykaz zabezpieczeń dla danego egzemplarza.
  2. Obejść urządzenie i wskazać wymagane osłony, dojścia, blokady oraz sygnalizację.
  3. Sprawdzić ich kompletność, stan i dostępność; próby wykonać wyłącznie dozwoloną metodą.
  4. Uzupełnić wynik o sprzęt stanowiska, zgłosić braki i potwierdzić gotowość dopiero po ich usunięciu.

Dla konkretnego urządzenia

Wykaz obowiązkowego wyposażenia oraz zakres i sposób kontroli funkcjonalnej konkretnych zabezpieczeń.

Warto pamiętać

  • Wykaz rzeczywistego wyposażenia
  • Kompletność nie zastępuje sprawności

Proszę przeprowadzić obsługę systemu centralnego smarowania. W przypadku kiedy maszyna w taki układ nie jest wyposażona proszę omówić, w jaki sposób jest realizowana obsługa punktów smarnych.

W skrócie

Obsługa centralnego smarowania obejmuje zapas środka, przewody i potwierdzenie cyklu; bez tego układu stosuje się plan smarowania ręcznego.

Pełne opracowanie

Rozpoznaje się zbiornik, pompę, rozdzielacze i przewody dochodzące do węzłów. Sprawdza się poziom smaru, uszkodzenia i wycieki. Właściwy smar uzupełnia się przez przeznaczony do tego punkt, przy zachowaniu czystości i dopuszczonego poziomu.

Z miejsca sterowania wykonuje się przewidziany test lub obserwuje cykl i sygnalizację. Napełniony zbiornik nie dowodzi drożności wszystkich przewodów. Jeżeli układu centralnego nie ma, wskazuje się punkty z planu, zabezpiecza elementy, oczyszcza smarowniczki i dozuje smar ręcznie według określonej ilości; na koniec usuwa nadmiar i zamyka ochrony.

Przebieg czynności

  1. Sprawdzić, czy egzemplarz ma centralne smarowanie, i rozpoznać jego elementy.
  2. Skontrolować zapas, przewody, złącza i czystość punktu napełniania.
  3. Uzupełnić właściwy smar i przeprowadzić dozwolony test cyklu.
  4. W wariancie ręcznym wykonać plan punktów smarnych, a wynik i usterki odnotować.

Dla konkretnego urządzenia

Środek, poziom, punkt napełniania, funkcja testu, harmonogram oraz punkty nieobjęte centralnym układem.

Warto pamiętać

  • Zapas i dopływ do węzłów
  • Wariant ręczny według planu

Proszę wskazać skrzynkę bezpiecznikową maszyny, na której jest przeprowadzany egzamin. Proszę podać parametry bezpiecznika dla zabezpieczenia obwodu oświetlenia roboczego oraz podać główną zasadę wymiany bezpieczników.

W skrócie

Bezpiecznik obwodu świateł identyfikuje się na schemacie; wymiana zachowuje wymagany typ i parametry.

Pełne opracowanie

Odszukuje się skrzynkę oraz opis konkretnego obwodu oświetlenia roboczego. Z tabeli odczytuje się oznaczenie gniazda, typ i prąd znamionowy, a także inne parametry wymagane przez producenta. Nie zakłada się jednej wartości amperów dla wszystkich maszyn.

Przed wymianą wyłącza się odbiorniki i bezpiecznie odłącza zasilanie przewidzianą metodą. Po ustaleniu przyczyny uszkodzenia wkłada się bezpiecznik zgodny z dokumentacją i zamyka skrzynkę. Nie stosuje się mostka ani większej wartości; powtarzające się przepalenie wymaga diagnostyki instalacji.

Przebieg czynności

  1. Wskazać skrzynkę i znaleźć opis oświetlenia roboczego.
  2. Odczytać gniazdo, typ i wymagane parametry zabezpieczenia.
  3. Wyłączyć obwód oraz odłączyć zasilanie przed dopuszczoną wymianą.
  4. Zastosować zgodny bezpiecznik, zamknąć skrzynkę i ocenić działanie obwodu.

Dla konkretnego urządzenia

Oznaczenie gniazda, prąd znamionowy, typ i pozostałe parametry oraz sposób odłączenia zasilania.

Warto pamiętać

  • Identyfikacja obwodu
  • Bez zwiększania wartości zabezpieczenia

Proszę sprawdzić, czy na wyposażeniu maszyny powinna być gaśnica. W przypadku potwierdzenia takiej okoliczności proszę wskazać miejsce jej przechowywania oraz skontrolować termin jej ważności.

W skrócie

Kontrola gaśnicy zaczyna się od ustalenia wymaganego wyposażenia, a następnie obejmuje dostępność, stan i termin obsługi.

Pełne opracowanie

W instrukcji maszyny i wymaganiach stanowiska sprawdza się, czy oraz jaka gaśnica jest wymagana. Jeżeli tak, wskazuje się miejsce zamocowania i ocenia łatwy dostęp, zabezpieczenie przed wypadnięciem, czytelną instrukcję, plombę oraz widoczne uszkodzenia.

Termin następnej obsługi lub ważności odczytuje się z właściwego oznaczenia. Wskaźnik ciśnienia, jeżeli występuje, jest dodatkową kontrolą stanu i nie zastępuje terminu przeglądu. Brak, uszkodzenie lub przekroczony termin zgłasza się do uzupełnienia wyposażenia. Nie uruchamia się gaśnicy próbnie w ramach codziennych oględzin.

Przebieg czynności

  1. Potwierdzić wymóg i rodzaj gaśnicy w dokumentacji maszyny lub stanowiska.
  2. Wskazać miejsce przechowywania i ocenić dostęp oraz mocowanie.
  3. Sprawdzić stan, plombę, oznaczenia i termin wymaganej obsługi.
  4. Zgłosić brak lub niesprawność oraz przywrócić prawidłowe mocowanie.

Dla konkretnego urządzenia

Wymagany typ, ilość i miejsce wyposażenia oraz zasady obsługi wskazane na gaśnicy.

Warto pamiętać

  • Wymóg wyposażenia
  • Stan i termin obsługi

Proszę przeprowadzić kontrolę przenośników ślimakowych mieszanki oraz omówić wykonywane czynności.

W skrócie

Kontrola ślimaków obejmuje spiralę, połączenia, napęd i smarowanie oraz bezpieczną próbę rozdzielania materiału.

Pełne opracowanie

Przy zabezpieczonym napędzie ogląda się zwoje, segmenty i poszerzenia, ich mocowania, wał oraz łożyskowanie. Usuwa się narosty materiału dozwoloną metodą, kontroluje deformacje i zużycie. Sprawdza się właściwe ustawienie względem szerokości roboczej oraz osłony.

Ocenia się przewody napędu hydraulicznego, poziom w przekładni, jeżeli punkt należy do obsługi, i smarowanie łożysk. Po zamknięciu strefy uruchamia się przewidzianą próbę bez obciążenia, obserwując zgodny kierunek i równą pracę. Nie wchodzi się między obracające się zwoje ani nie usuwa materiału przy pracującym ślimaku.

Przebieg czynności

  1. Wyłączyć i zabezpieczyć napęd ślimaków.
  2. Obejrzeć zwoje, połączenia segmentów, poszerzenia i łożyska.
  3. Sprawdzić napęd, wymagane smarowanie, osłony i ustawienie robocze.
  4. Wykonać dozwoloną próbę z bezpiecznego miejsca oraz ocenić ruch i szczelność.

Dla konkretnego urządzenia

Granice zużycia, mocowanie poszerzeń, ustawienie wysokości, smarowanie i warunki próby.

Warto pamiętać

  • Spirala i mocowania
  • Zatrzymany napęd podczas czyszczenia

Proszę omówić obsługę układu roboczego przy założeniu, że czynności te zostaną wykonane w ramach obsługi technicznej codziennej bezpośrednio po pracy.

W skrócie

Po pracy z betonem trzeba usunąć pozostałości z drogi mieszanki i elementów formujących zanim stwardnieją, przy zabezpieczonych napędach.

Pełne opracowanie

Maszynę ustawia się na przygotowanym stanowisku czyszczenia, kończy podawanie i wyłącza niebezpieczne ruchy. Zabezpiecza się dostęp do ślimaków, form, wibratorów i płyt wykańczających. Pozostałą mieszankę usuwa się narzędziami oraz wodą w zakresie dopuszczonym przez producenta, bez wchodzenia pod niezabezpieczone elementy.

Podczas mycia chroni się przewody elektryczne, czujniki i miejsca wrażliwe. Wodę oraz resztki kieruje się do przewidzianego odbioru, nie pozostawiając śliskiego stanowiska. Po oczyszczeniu ocenia się zużycie, połączenia, szczelność i wymagane smarowanie; elementy ustawia i blokuje na postój. Nie usuwa się związanych osadów przez przypadkowe uderzanie w czujniki lub konstrukcję.

Przebieg czynności

  1. Zakończyć podawanie, ustawić stanowisko i zabezpieczyć wszystkie napędy.
  2. Usunąć resztki ze ślimaków, form, wibratorów i elementów wykończenia.
  3. Umyć dozwoloną metodą, zabezpieczając czujniki oraz odbierając zanieczyszczenia.
  4. Obejrzeć stan, wykonać przewidziane smarowanie i zabezpieczyć maszynę na postój.

Dla konkretnego urządzenia

Metoda i miejsca mycia, dopuszczone środki, punkty odłączenia energii, smarowanie i pozycje postoju.

Warto pamiętać

  • Resztki przed stwardnieniem
  • Zabezpieczone napędy i odbiór mycia

Proszę omówić procedurę zerowania układu hydraulicznego z uwzględnieniem warunków technicznych maszyny, na której jest przeprowadzany egzamin. Proszę omówić w jakich sytuacjach zerowanie układu hydraulicznego jest konieczne.

W skrócie

Redukcja ciśnienia wymaga zabezpieczenia elementów, wyłączenia źródła energii i rozładowania właściwych obwodów według konstrukcji.

Pełne opracowanie

Zerowanie jest potrzebne przed czynnościami wymagającymi otwarcia obwodu, rozłączaniem szybkozłączy lub obsługą elementów wskazanych w instrukcji. Najpierw opuszcza się lub niezależnie podpiera osprzęt, zabezpiecza postój i wyłącza napęd pompy. Samo zgaszenie silnika nie usuwa całej energii.

W bezpośrednim sterowaniu instrukcja może przewidywać określone ruchy dźwignią; w elektrohydraulice mogą być potrzebne zasilanie sterowania albo specjalna funkcja rozładowania. Akumulatory hydrauliczne i obwody z zamkami wymagają odrębnego postępowania. Brak ruchu siłownika nie jest dowodem braku ciśnienia. Przed rozłączeniem potwierdza się bezpieczny stan metodą określoną dla obwodu, bez luzowania złącza na próbę.

Przebieg czynności

  1. Ustalić obwód i powód redukcji ciśnienia.
  2. Opuścić albo niezależnie podeprzeć elementy i zabezpieczyć maszynę.
  3. Wyłączyć źródło ciśnienia, wykonać sekwencję rozładowania właściwą dla sterowania i akumulatorów.
  4. Potwierdzić bezpieczny stan obwodu; dopiero wtedy rozpocząć dopuszczoną czynność.

Dla konkretnego urządzenia

Obwody utrzymujące ciśnienie, pozycje osprzętu, wymagane zasilanie sterowania i sposób potwierdzenia rozładowania.

Warto pamiętać

  • Zabezpieczenie obciążenia
  • Potwierdzenie rozładowania obwodu

Proszę omówić znaczenie trzech dowolnie wybranych piktogramów umieszczonych na maszynie lub urządzeniu lub wskazanych w instrukcji obsługi i eksploatacji.

W skrócie

Trzy rzeczywiste piktogramy należy objaśnić przez zagrożenie lub nakaz oraz wynikające z niego zachowanie.

Pełne opracowanie

Najpierw wybiera się trzy czytelne oznaczenia na egzemplarzu albo w jego instrukcji. Dla każdego wskazuje się miejsce i element, którego dotyczy, oraz znaczenie według legendy. Sam opis koloru i kształtu nie wyjaśnia sposobu postępowania.

Przykładowo znak ruchomego mechanizmu wymaga pozostania poza strefą pochwycenia, znak gorącej powierzchni - unikania dotyku i ostygnięcia przed obsługą, a znak wyłączenia przed konserwacją - zatrzymania i zabezpieczenia napędu. Wybiera się tylko symbole rzeczywiście dostępne, a nie zakłada ich obecności. Nieczytelne oznaczenie zgłasza się do odtworzenia.

Przebieg czynności

  1. Wybrać trzy oznaczenia obecne na maszynie lub w instrukcji.
  2. Przy każdym wskazać miejsce, element i rodzaj zagrożenia albo wymagany nakaz.
  3. Wyjaśnić konkretne zachowanie operatora związane z każdym symbolem.
  4. Ocenić czytelność oznaczeń i zgłosić brakujące lub zniszczone.

Dla konkretnego urządzenia

Legenda symboli, rzeczywiste lokalizacje i modelowe ograniczenia opisane przy oznaczeniu.

Warto pamiętać

  • Znaczenie i działanie
  • Trzy faktycznie dostępne oznaczenia

Zadania praktyczne(3)

Proszę maszyną do rozkładania mieszanek betonowych wykonać lub zasymulować rozłożenie warstwy mieszanki betonowej bez spadków poprzecznych na długości 3-5 [m].

W skrócie

Na odcinku 3–5 m należy rozłożyć lub zasymulować warstwę bez spadku poprzecznego, z kontrolą podawania, zagęszczania i geometrii.

Schemat poglądowyProfil bez spadku poprzecznego

Schemat przekroju poprzecznego, bez skali. Spadek, jego kierunek i grubość warstwy przyjmuje się dokładnie z danego polecenia; wysokość na rysunku jest celowo powiększona dla czytelności.

Pełne opracowanie

Przygotowanie obejmuje podłoże, granice odcinka, szerokość, grubość i bazę odniesienia. Formy lub elementy ślizgowe oraz niwelację ustawia się bez spadku poprzecznego. Sprawdza się ślimaki rozdzielające, położenie wibratorów i elementy wykańczające, a dostawy organizuje tak, aby zachować ciągłość pracy.

Mieszankę rozdziela się równomiernie przed układarką; wibratory zagęszczają, a nie transportują jej na duże odległości. Podczas płynnego przejazdu kontroluje się napełnienie, stan brzegów i powierzchnię. Po wykonaniu 3–5 m sprawdza się rzędne, spadek i grubość oraz przekazuje odcinek do wymaganych zabiegów wykończenia i pielęgnacji. W symulacji demonstruje się tę samą sekwencję bez deklarowania rzeczywistej jakości betonu.

Przebieg czynności

  1. Wyznaczyć odcinek 3–5 m i ustalić szerokość, grubość oraz odniesienie.
  2. Ustawić formowanie bez spadku poprzecznego oraz czujniki i elementy zagęszczające.
  3. Zapewnić równomierne podawanie i wykonać ciągły przejazd lub symulację.
  4. Pomierzyć geometrię, ocenić brzegi i powierzchnię oraz zakończyć zgodnie z technologią.

Dla konkretnego urządzenia

Szerokość i grubość z zadania, rozmieszczenie i parametry wibratorów, prędkość, system niwelacji oraz wykończenie i pielęgnacja.

Warto pamiętać

  • Zadana geometria na 3–5 m
  • Rozdzielanie i zagęszczanie mieszanki

Proszę maszyną do rozkładania mieszanek betonowych wykonać lub zasymulować rozłożenie warstwy mieszanki betonowej ze spadkiem poprzecznym 2 [%] na długości 3-5 [m].

W skrócie

Na odcinku 3–5 m należy rozłożyć lub zasymulować warstwę ze spadkiem poprzecznym 2%, z kontrolą podawania, zagęszczania i geometrii.

Schemat poglądowySpadek jednostronny

Schemat przekroju poprzecznego, bez skali. Spadek, jego kierunek i grubość warstwy przyjmuje się dokładnie z danego polecenia; wysokość na rysunku jest celowo powiększona dla czytelności.

Pełne opracowanie

Przygotowanie obejmuje podłoże, granice odcinka, szerokość, grubość i bazę odniesienia. Formy lub elementy ślizgowe oraz niwelację ustawia się ze spadkiem poprzecznym 2%. Sprawdza się ślimaki rozdzielające, położenie wibratorów i elementy wykańczające, a dostawy organizuje tak, aby zachować ciągłość pracy.

Mieszankę rozdziela się równomiernie przed układarką; wibratory zagęszczają, a nie transportują jej na duże odległości. Podczas płynnego przejazdu kontroluje się napełnienie, stan brzegów i powierzchnię. Po wykonaniu 3–5 m sprawdza się rzędne, spadek i grubość oraz przekazuje odcinek do wymaganych zabiegów wykończenia i pielęgnacji. W symulacji demonstruje się tę samą sekwencję bez deklarowania rzeczywistej jakości betonu.

Przebieg czynności

  1. Wyznaczyć odcinek 3–5 m i ustalić szerokość, grubość oraz odniesienie.
  2. Ustawić formowanie ze spadkiem poprzecznym 2% oraz czujniki i elementy zagęszczające.
  3. Zapewnić równomierne podawanie i wykonać ciągły przejazd lub symulację.
  4. Pomierzyć geometrię, ocenić brzegi i powierzchnię oraz zakończyć zgodnie z technologią.

Dla konkretnego urządzenia

Szerokość i grubość z zadania, rozmieszczenie i parametry wibratorów, prędkość, system niwelacji oraz wykończenie i pielęgnacja.

Warto pamiętać

  • Zadana geometria na 3–5 m
  • Rozdzielanie i zagęszczanie mieszanki

Proszę omówić i przygotować do pracy elementy systemu niwelacji będące na wyposażeniu maszyny. W jaki sposób jest realizowane sterowanie tym systemem. W przypadku braku na wyposażeniu elementów systemu niwelacji proszę o omówienie tej czynności.

W skrócie

System niwelacji przygotowuje się przez ustawienie odniesienia, zamocowanie czujników i sprawdzenie reakcji sterowania wysokością lub spadkiem.

Pełne opracowanie

Najpierw ustala się wymaganą geometrię warstwy i dostępny system: odniesienie mechaniczne, linkę, czujniki bezkontaktowe, czujnik pochylenia albo inny zestaw opisany dla maszyny. Sprawdza się mocowania, czystość, przewody i położenie czujników względem powierzchni odniesienia. Uszkodzone lub niestabilne odniesienie powoduje błąd mimo prawidłowego działania elektroniki.

Z panelu wybiera się właściwe kanały, ustala wartość odniesienia i wymagane nastawy, a następnie sprawdza kierunek reakcji w dopuszczonej próbie. Tryb automatyczny nie zwalnia z pomiaru wyniku. Jeżeli systemu nie ma, czynność omawia się na schemacie, zaznaczając brak wyposażenia, bez pozorowania wykonanej kalibracji.

Przebieg czynności

  1. Ustalić geometrię zadania i rodzaj dostępnego odniesienia.
  2. Zamontować oraz sprawdzić czujniki, przewody i stabilność bazy.
  3. Wybrać kanały, ustawić odniesienie i nastawy oraz sprawdzić reakcję.
  4. Po próbie zmierzyć wynik i skorygować ustawienia dozwolonym sposobem.

Dla konkretnego urządzenia

Typ i położenie czujników, odległości robocze, kalibracja, znaki spadku, tryb automatyczny i sposób pomiaru kontrolnego.

Warto pamiętać

  • Stabilne odniesienie
  • Próba reakcji i pomiar wyniku
Wróć do spisu